Τι θα μπορούσε να προσφέρει η σύγκλιση της «σοσιαλδημοκρατίας, της πολιτικής οικολογίας και της ριζοσπαστικής και δημοκρατικής αριστεράς», εννοώ εκτός από μια ακολουθία σκοτεινών όρων;

Παραφράζοντας τον Τολστόι, σήμερα «όλοι παραδέχονται πως ο κόσμος αλλάζει, αλλά κανείς δεν θέλει να αλλάξει ο ίδιος». Τι αλλάζει όμως, συγκεκριμένα;

• H Κλιματική Κρίση, αποδιοργανώνει τα συστήματα που υποστηρίζουν την επιβίωσή μας, σαν είδος ή σαν πολιτισμό.
• Ο Νεοφιλελευθερισμός μετεξελίσσεται σε «Νεοαντίδραση» (Neoreaction). Πολλοί ισχυροί πιστεύουν ότι η ελεύθερη οικονομία προϋποθέτει μια ανελεύθερη κοινωνία.
• Τέλος, η Δύση (και μάλιστα η Ευρώπη) χάνει διαρκώς έδαφος στη δημογραφία, στην οικονομία, στην καινοτομία, στην πολιτιστική επιρροή κ.λπ. Από «πλανητάρχης» γίνεται ένας από τους πολλούς εταίρους στην παγκόσμια κυριαρχία.

Αυτές οι αλλαγές μάς θέτουν υπαρξιακά ερωτήματα, που ξεπερνάνε τα κομματικά παιχνίδια. Το ζήτημα δηλαδή δεν είναι να «πέσει» αυτή η παράταξη για να «ανέβει» η άλλη. Η στροφή που ζητάμε μας αφορά εθνικά. Καλούμαστε να μετακινηθούμε συνολικά σε ένα καινούργιο πολιτικό, κοινωνικό και οικονομικό «τόπο». «Κάπου» που θα εξασφαλίζεται η αναπαραγωγή της χώρας, των κοινοτήτων και των βασικών μας αξιών (της Ειρήνης, της Ελευθερίας και της Ευημερίας) και μάλιστα με όρους βιωσιμότητας της φύσης.

Αυτή η στροφή αφορά οπωσδήποτε την «ενιαία οικονομική σκέψη» των τελευταίων δεκαετιών. Εκ του αποτελέσματος, αυτή μας οδηγεί σε ανισότητες μεσαιωνικού τύπου, που υπονομεύουν τη δημοκρατία, νομιμοποιούν τον πόλεμο και οδηγούν στην εκπτώχευση και τις μεσαίες τάξεις. Χρειαζόμαστε μερικές εμβληματικές μεταρρυθμίσεις που να προσφέρουν στον πολύ κόσμο την εμπειρία μιας διαφορετικής ζωής. Στην οποία, π.χ. οι μετακινήσεις με μέσα μαζικής μεταφοράς είναι καλύτερες, φτηνότερες και γρηγορότερες. Οι δημόσιες κατοικίες προσφέρουν μαζικά ποιοτική και φτηνή στέγη. Το δημόσιο σχολείο υπερκαλύπτει την ανάγκη για «εξωσχολικές δραστηριότητες» και για φροντιστήρια. Θέλουμε να πάψει να ακούγεται σαν παραμύθι η οικουμενική πρόσβαση στα συλλογικά αγαθά.

Τέλος, η εξωτερική μας πολιτική μοιάζει να απευθύνεται ολοένα και περισσότερο στο εσωτερικό ακροατήριο -όχι ακριβώς ό,τι καλύτερο. Στον μεταβαλλόμενο κόσμο μας, η «εθνική γραμμή» κινδυνεύει να μας οδηγήσει «γραμμή» στην εθνική ήττα. Σαν κράτος-μέλος της ΕΕ, μπορούμε να προσφέρουμε περισσότερα στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, και να συνεισφέρουμε στην απαλλαγή της από τη «συνταγματοποιημένη» νεοφιλελεύθερη μέγγενη. Κάπως επίσης θα πρέπει να φαίνεται πως η Ελλάδα είναι επίσης και βαλκανική και μεσογειακή χώρα. Αν π.χ. οι αντιπαραθέσεις στο Αιγαίο εμφανίστηκαν τη δεκαετία του ’70 λόγω της ανακάλυψης των κοιτασμάτων ορυκτών καυσίμων, ίσως η απεξάρτηση από αυτά -όπως την επιτάσσουν η διεθνής νομιμότητα και την προεξοφλεί η επιστήμη- να πρόσφερε ένα πολύτιμο «μέρισμα ειρήνης» σε όλους στην Ανατολική Μεσόγειο.