Επέτειος 21ης…

Ο χρόνος ξεθώριασε την μνήμη. Πόσο προσβλητικά για όσους αγωνίστηκαν ακούγονται αυτά τα «η χούντα δεν τελείωσε το 73» ή η «χούντα Μητσοτάκη».Όποιος τα έζησε γνωρίζει.

Σκέψου τώρα να ζεις στο Ιράν και να έχεις ένα ακόμη σκληρότερο καθεστώς επ αόριστον. Όπου η ζωή των υπηκόων στερείται αξίας. Γιατί οι δυστυχείς Ιρανοί δεν είναι πολίτες, είναι υπήκοοι. Δεν έφταναν αυτά, ήρθε κι ο πόλεμος…

Με αυτά στο μυαλό είδα την βραβευμενη με τον Χρυσό Φοίνικα ταινία του Ιρανού Τζαφάρ Παναχί «ένα απλό ατύχημα».Μια παρέα Ιρανών πρώην πολιτικών κρατουμένων συναντούν τυχαία και απαγάγουν τον βασανιστή τους. Προβληματίζονται για το πώς και αν πρέπει να εκδικηθούν.

Ακούστε τώρα τι μου θύμισε…

Τον Απρίλη του 1984 έγινε απόπειρα δολοφονίας του Αμερικάνου αρχισμηνία Ρομπερτ Τσαντ από τον Κουφοντίνα. Απέτυχε αλλά τα κομάντα της αντιτρομοκρατικής πλακώνουν στο σπίτι μου, που είναι ο δολοφόνος, Δημήτρη τι έκανες η έντρομη μάνα μου, τι τρέχει ρε παιδιά, ψηλά τα χέρια,δική σου δεν είναι η μοτοσυκλέτα ΒΧ381, με αυτή έγινε η απόπειρα, βγαίνω έξω, η πινακίδα έχει κλαπεί, άτιμε Κουφοντίνα εμένα βρήκες κι έμπλεξες, μα κύριε αστυνόμε θα δολοφονούσα με τον αριθμό κυκλοφορίας φάτσα κάρτα, ηρέμησε αυτός, ναι μάλλον, κατεβάστε παιδιά τα όπλα, περάστε όμως από το τμήμα, ζητήστε κύριο Χρυσκιώτη.

Πάγωσα, ο κύριος αυτός ήταν ο διοικητής ή κάτι τέτοιο, της Ασφάλειας Περισσού όπου είχε φυλακιστεί, Απρίλης ‘74, η αντιστασιακή παρέα μου. Ήρθαν να συλλάβουν κι εμένα αλλά την είχα εγκαίρως κοπανήσει. Ο Χρυσκιώτης έπαιρνε τηλέφωνο τον άμοιρο πατέρα μου «να παρουσιαστεί ο Δημήτρης, μα τι φοβάται;» εγώ όμως είχα εξαφανιστεί στην παρανομία, κάτι μεταξύ Φαντομά και Τσε Γκεβαρα… Οι φίλοι μου βασανίστηκαν αγρίως, ξυλοδαρμοί, φάλαγγες, ηλεκτροσόκ, ανάλογα με την περίπτωση.

Δεν βασάνιζε ο ίδιος, επέβλεπε. Μαυρίζουν στο ξύλο τον φίλο μου σκηνοθέτη Γιάννη Μαργαρίτη, τον παίρνει αγκαλιά ως καλός μπάτσος. Ήταν κι ευαίσθητος μου λέει ο συγγραφέας Αντρέας Αποστολίδης-καλοπέρασε κι αυτός στα μπουντρούμια- όταν είχε σκληρή ανάκριση έβαζε την φωτογραφία της κόρης του στο συρτάρι, μη βλέπει το παιδί… Ο Στάγκος με ηλεκτροσόκ μέχρι που μπαίνουν οι Τούρκοι στην Κύπρο, αλλάζει το ύφος, πως τα βλέπεις, φοβισμένοι τον ρωτούν… θα πέσετε.

Πήγα…κύριε Οικονομάκη είχαμε φιλοξενήσει και τους φίλους σας εδώ. Καφεδάκι; (Μαύρο χιούμορ, θράσος ή άγνοια;)

-Διπλο ελληνικό και πορτοκαλάδα….

-Εντάξει, δεν έχετε σχέση αλλά ποιος νομίζετε ότι είναι 17 Νοέμβρη;

-Που να ξέρω κύριε Χρυσκιώτη…

-Έλα ρε Δημήτρη, ενικός οικειότητας, κάτι θα ξέρεις, είναι ο Βότσης;

-Μπα…

-Ο Καραμπελιάς πως σου φαίνεται;

-Που να ξέρω…έλα ρε φίλε, ο Κοροβέσης;

Απογοητεύτηκε, πήρα τις πινακίδες, έφυγα.

Είχα πάει αναστατωμένος, θα συναντούσα ξανά το πρόσωπο της χούντας, έστω και ξεδοντιασμένο. Δεν είχα βασανιστεί εγώ αλλά ήξερα με λεπτομέρειες τι πέρασαν οι φίλοι μου. Μου φάνηκε μικρός, ελάχιστος. Ανάξιος αισθημάτων. Ανάξιος μίσους. Την άλλη μέρα είχα ξεχάσει το πρόσωπο του.

Αργότερα διάβασα το βιβλίο της Χάνα Αρρεντ, «η κοινοτοπία του κακού». Όπου ο Αιχμαν εμφανίζεται σαν ο γείτονας της διπλανής πόρτας. Περίεργο όν ο ανθρωπος…Δεν θα σας πω τι απέγινε ο Ιρανός βασανιστής στην ταινία του Παναχί.