Εργασίες του 6ου Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδος -Τουρκίας, Άγκυρα, χθες.
Δηλώσεις που κυριάρχησαν:
Κ. Μητσοτάκης: «Με τον Πρόεδρο Ερντογάν, είχαμε την ευκαιρία να κάνουμε έναν αναλυτικό, συνολικό απολογισμό των διμερών μας σχέσεων, καθώς το 2023 κάναμε μια στρατηγική επιλογή να εντάξουμε τις επαφές μας σε μια δομημένη προσέγγιση τριών πυλώνων: τον πολιτικό διάλογο, τη θετική ατζέντα, η οποία αποτυπώθηκε και στις σημερινές μας συνομιλίες, και τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης»
Τ. Ερτογάν: «Εμείς από το παρελθόν μέχρι τώρα υποστηρίζουμε το εξής: παρόλο που τα υφιστάμενα ζητήματα είναι ακανθώδη, δεν είναι άλυτα στη βάση του διεθνούς δικαίου αρκεί να υπάρχει καλή θέληση, εποικοδομητικός διάλογος και βούληση για λύση. Με ικανοποίηση διαπίστωσα ότι συμφωνούμε με τον πολύτιμο μου φίλο Κυριάκο σε αυτό το θέμα»
• Και οι δύο δηλώσεις δεν προσεγγίζουν την ταμπακέρα, δηλαδή τον πυρήνα των Ε/Τ διαφορών στο Αιγαίο. Αυτήν που συνόψισε πολυ καλά ο παλιός Κ. Καραμανλής ως εξής: «Εάν εις το τέλος του διαλόγου δεν μπορούμε να επιτύχουμε οποιαδήποτε συμφωνία, τότε θα πρέπει να προσφύγουμε στο Διεθνές Δικαστήριο ή σε διαιτησία», (πηγή, «το Βήμα» 25/5/21)
• Τι πήγε στραβά, ώστε εδώ και δεκαετίες, όλα τα ζητήματα γύρω από το Αιγαίο να μην φτάνουν στη «γραμμή» Καραμανλή;
1. Στην παλαιότερη εποχή το κεμαλικό κατεστημένο στην Άγκυρα απέρριπτε τις διαδικασίες μέσω Χάγης-προτιμούσε τις διμερείς επαφές, πράγμα από την φύση του αδιέξοδο
2. Ύστερα αλλαξαν οι πολιτικές. Ελσίνκι, 1999, ο Κ. Σημίτης πέτυχε ότι διεκδικούσε ο Κ. Καραμανλής, διαβουλεύσεις Ελλάδας-Τουρκίας σε χρονικό οριζοντα πέντε ετών, προσφυγή στο ΔΔ της Χάγης και μάλιστα πριν να καθοριστεί χρονοδιάγραμμα για έναρξη ενταξιακών συνομιλιών με την Τουρκία, (Οκτώβρης, 2004).
3. Το 2003/4 οι διαβουλεύσεις Αθήνας-Άγκυρας για Χάγη έφτασαν στο «παρά πέντε» τους, (Ροζάκης-Λόλογλου). Οι λεπτομέρειες εδώ: «Το χρονικό της αθόρυβης διπλωματίας για το Αιγαίο. Οι συζητήσεις με την Άγκυρα από το 2002». Εφ/δα «Καθημερινή», Β. Νέδος, 16 Ιουνίου 2019. Ύστερα, 2004, ήρθε στα ελληνικά πράγματα ο Κ. Καραμανλής ο Ακαμάτης: όλα στις καλένδες και η γραμμή του «ράφι και καταγγελία» έγινε σχεδόν διακομματική.
4. Βέβαια, δύο άλλες χώρες, με άλλες πολιτικές παραδόσεις, θα είχαν ήδη επιλύσει τα ζητήματα μέσω Χάγης πριν δεκαετίες. Οι διαφορές επιλύονται μέσω ΟΗΕ/Χάγης. Όλα περιπλέκονται, κυρίως, γιατί τα ΜΜΕ διαμορφώνουν, δεν ακολουθούν μιαν πολιτική ατζέντα. Για παράδειγμα, τα τηλεοπτικά «πρωινάδικα» έχουν περισσότερη αξία από τη γνώση, την τεκμηρίωση, τη διεθνή απήχηση μιας πολιτικής. Ειδικά για την Ελλάδα, με τα κυρίαρχα Μέσα στην γραμμή του «καθοδηγητή», καμμιά Χάγη δεν πρόκειται να προκύψει-προσφέρει όμως τίτλους στους αστέρες τους (λ.χ. Αυτιάς, ευρωβουλευτής ΝΔ). Κάτω από το φόβο του δήθεν πολιτικού κόστους, δηλαδή τη συνθηματολογία των Μέσων, ακόμα και το ΠΑΣΟΚ που ηγήθηκε της σοβαρής πολιτικής για υπογραφή συνυποσχετικού για Χάγη, 2003/4, λέει διάφορα και αντιφατικά με την μέθοδο Ανδρουλάκη
• Έτσι, χθες στην Άγκυρα, αν θεωρηθεί η Χάγη, «κάτι» στο ράφι, αυτό που προέκυψε στη συνάντηση Ερτογάν-Μητσοτάκη, έστω, ως «χαμηλές πτήσεις», ήταν χρήσιμο: επικοινωνία, επαφές, υπογραφές σε επτά κείμενα συνεργασίας, «συνέχιση της χορήγησης βραχυχρόνιας θεώρησης Σένγκεν για Τούρκους πολίτες σε 12 νησιά του Αιγαίου». Στόχος «η αύξηση του διμερούς εμπορίου στα 10 δισ. δολάρια έως το τέλος της δεκαετίας». Τα πλοία της γραμμής πάντως κάτι είπαν στις πολιτικές ηγεσίες: «Περισσότεροι από 1,1 εκατομμύριο επιβάτες ταξίδεψαν από την Τουρκία σε κοντινά ελληνικά νησιά του Αιγαίου πέρυσι..» (πηγή: «Χουριέτ»,