Δεν έφτασαν σε συμφωνία οι 27 ηγέτες της ΕΕ στη Σύνοδο Κορυφής για την έκδοση κοινού ευρωομολόγου η οποία αναβάλλεται ενώ παρά το ότι δεν υπήρξε απόφαση η λήψη των μέτρων προκειμένου να αντιμετωπιστεί ή έστω να μετριαστεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο η ενεργειακή κρίση στις χώρες, πρόκειται για κάτι το οποίο θα τους απασχολήσει σε επόμενο στάδιο. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες φαίνεται ότι συμφωνούν γενικότερα στην ανάγκη να υπάρξουν επιπλέον έκτακτα έξοδα εξαιτίας της ουκρανικής κρίσης, ωστόσο δεν είναι όλοι σύμφωνοι για το κοινό ευρωομόλογο.
Στη δήλωσή της, καταφθάνοντας στην άτυπη Σύνοδο Κορυφής, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έδωσε το στίγμα, τονίζοντας ότι «πρέπει να απαγκιστρωθούμε από την εξάρτηση από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα», εγχείρημα που απαιτεί «τεράστιες επενδύσεις» στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Από την πλευρά της, η Σουηδή πρωθυπουργός Μαγκνταλένα Αντερσον είπε ευθέως ότι «θα πρέπει να ξοδέψουμε περισσότερα στην άμυνα».
«Η Ευρώπη άλλαξε υπό την επίδραση της πανδημίας και θα αλλάξει γρηγορότερα και ισχυρότερα, λόγω του πολέμου», δήλωσε σήμερα ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, προσερχόμενος στην άτυπη σύνοδο κορυφής των Ευρωπαίων ηγετών, στις Βερσαλλίες.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία θα οδηγήσει τους «27» να λάβουν «ιστορικές αποφάσεις» για «να επανακαθορίσουν πλήρως την αρχιτεκτονική της Ευρώπης μας», πρόσθεσε, ευχόμενος να ληφθούν αποφάσεις για τον ενεργειακό τομέα «και ίσως για τη γεωργία» μέχρι τα τέλη Μαρτίου. Θα πρέπει όμως να ληφθούν και «αποφάσεις σε ό,τι αφορά την άμυνα», σε μια έκτακτη σύνοδο κορυφής που θα οργανωθεί για το θέμα αυτό πιθανότατα τον Μάιο.
Απρόθυμες είναι χώρες όπως η Γερμανία και η Ολλανδία να εξετάσουν το ενδεχόμενο νέου κοινού δανεισμού στα πρότυπα του Ταμείου Ανάκαμψης. Η πρόταση είναι της γαλλικής προεδρίας. Οπως ανέφερε ο οικοδεσπότης της Συνόδου, Εμανουέλ Μακρόν, «χρειαζόμαστε ιδιωτικές, δημόσιες και κοινές ευρωπαϊκές δαπάνες» για τα μεγάλα στρατηγικά ζητήματα της ενέργειας, της άμυνας, της διατροφής και της βιομηχανίας. Την πρόταση στηρίζουν πάντως, η Ιταλία, η Ισπανία και η Αυστρία.
Ωστόσο, όπως προκύπτει από το προσχέδιο του κοινού ανακοινωθέντος, συμφωνήθηκε ότι πρέπει να υπάρξουν νέα και πιο γενναία μέτρα για την στήριξη των αυξημένων ενεργειακών δαπανών στα κράτη - μέλη, με τη σειρά να παίρνει τώρα στην Κομισιόν που θα πρέπει τις επόμενες εβδομάδες να ετοιμάσει μια δέσμη μέτρων, πέρα από την «εργαλειοθήκη» που ανακοίνωσε ήδη προχθές. Σε αυτό το πλαίσιο, υπόψη αναμένεται να ληφθεί για τα έκτακτα μέτρα και η πρόταση 6 σημείων του Κυριάκου Μητσοτάκη στην πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν για την επιβολή προσωρινού πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου, όπως επίσης και στη μετακύλιση τους στις τιμές του ηλεκτρισμού, εντάχθηκε στη δέσμη προτάσεων, που πρόκειται να μελετήσει και να καταθέσει η Κομισιόν για την ενέργεια, όπως μεταδίδουν κυβερνητικές πηγές από την άτυπη σύνοδο κορυφής των 27 ηγετών της ΕΕ στις Βερσαλλίες.
Τι μέλλει γενέσθαι αναμένεται να διαφανεί στην τακτική Σύνοδος Κορυφής στις Βρυξέλλες, στις 24 και 25 Μαρτίου, όπου η πίεση για κάποιες αποφάσεις θα είναι ακόμα μεγαλύτερη.
Το εμπάργκο στην ενέργεια
Η Λετονία, η Πολωνία και η Λιθουανία τάχθηκαν χθες υπέρ της πλήρους απαγόρευσης των εισαγωγών υδρογονανθράκων από τη Ρωσία στην άτυπη Σύνοδο Κορυφής των Βερσαλλιών, παρά τον κίνδυνο που εγείρει αυτό για την ενότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων που τάσσονται υπέρ του εμπάργκο λένε ότι θα στερήσει από τη Μόσχα τη βασική πηγή εσόδων της και χρηματοδότησης του πολέμου στην Ουκρανία.
Κατά εκτιμήσεις του ινστιτούτου μελετών Bruegel των Βρυξελλών, οι χώρες μέλη της ΕΕ καταβάλλουν σήμερα περίπου 420 εκατ. δολάρια την ημέρα για το αέριο και σχεδόν 400 εκατ. δολάρια για το πετρέλαιο που εισάγουν από τη Ρωσία.
Ωστόσο η πρόταση να επιβληθεί εμπάργκο συναντά σθεναρή αντίσταση από τη Γερμανία, την Αυστρία και την Ουγγαρία, που καλύπτουν μεγάλο μέρος των ενεργειακών τους αναγκών με τις εισαγωγές από τη Ρωσία. Ο γερμανός καγκελάριος Όλαφ Σολτς τάχθηκε ήδη δημόσια εναντίον της ιδέας τη Δευτέρα.
Παράλληλα, οι ηγέτες συζητούν πώς θα μπορούσαν να δημιουργηθούν οι συνθήκες για να κηρυχθεί κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία. Αναφερόμενος στη συνδιάλεξη που είχε με τον ρώσο πρόεδρο Πούτιν και τον γερμανό καγκελάριο Σολτς νωρίτερα χθες, ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν σημείωσε ότι οι όροι που θέτει το Κρεμλίνο δεν είναι «αποδεκτοί» από την άλλη πλευρά.
«Προκύπτει λοιπόν το ερώτημα, είναι διατεθειμένος ο κ. Πούτιν να το ξανασυζητήσει με τιμιότητα και να προτείνει κάτι;» διερωτήθηκε ο κ. Μακρόν πριν από τη σύνοδο, προσθέτοντας πως επρόκειτο να ξαναμιλήσει με τον ρώσο πρόεδρο χθες βράδυ.
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ επανέλαβε ότι οι ηγέτες της ΕΕ θα συζητήσουν μέτρα που μπορεί να ανοίξουν τον δρόμο για την κατάπαυση του πυρός.
«Νομίζω πως καταλάβαμε τη Ρωσία εξαπίνης διότι φανήκαμε ακλόνητοι, δυνατοί, ενωμένοι», όμως «αυτό δεν αρκεί (...) πρέπει να ορίσουμε μαζί ποια θα μπορούσαν να είναι τα επόμενα βήματα (...) ώστε να εξασφαλίσουμε την κατάπαυση του πυρός όσο πιο σύντομα είναι δυνατόν».
Οι ηγέτες της ΕΕ διέγραψαν τις ελπίδες του Κιέβου ότι θα εντασσόταν άμεσα σε αυτή ήδη στην αρχή της άτυπης Συνόδου Κορυφής, με τον γερμανό καγκελάριο Σολτς, καθώς και τον πρωθυπουργό της Ολλανδίας, τον Μαρκ Ρούτε, να απορρίπτουν ξερά το ενδεχόμενο ως μη ρεαλιστικό. «Δεν υπάρχει επισπευσμένη διαδικασία εισδοχής - δεν υφίσταται τέτοιο πράγμα», είπε ο κ. Ρούτε.
Ο κ. Σολτς παρέπεμψε από την πλευρά του στη συμφωνία σύνδεσης που είχαν υπογράψει η ΕΕ και η Ουκρανία το 2017.