Μνήμη και Ιστορία

Δημήτρης Χατζηδημητρίου 28 Ιουν 2026

Στην μυθιστορηματική «Ιθάκη» του ο κ. Αλ. Τσίπρας αφιερώνει αρκετές σελίδες στο δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου 2015.

Υποστηρίζει ότι ήταν μια σκέψη που τον βασάνιζε μήνες πριν ανακοινώσει τα μεσάνυχτα της 26ης προς την 27η Ιουνίου την απόφαση του να αχθεί η χώρα σε δημοψήφισμα, για την έγκριση ή όχι του 3ου Μνημονίου.

Από την «Ιθάκη» του αναδύεται πέρα από κάθε αμφιβολία, ότι πρώτιστη έγνοια του ήταν- από την περιπέτεια στην οποίαν είχε βάλει την χώρα, με την άφρονα διαχείριση του ιδίου και του κ. Βαρουφάκη- η διάσωση του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς η κυρίαρχη αντίληψη στην ηγεσία του ήταν πως «οι Ευρωπαίοι θέλουν να τελειώνουν με την αριστερή κυβέρνηση στην Ελλάδα και τον ΣΥΡΙΖΑ».

Αλλά, αυτό που ο κ. Τσίπρας παρουσιάζει στο μυθιστόρημα του, ως απόφαση της στιγμής, μετά την «σκληρή διαπραγμάτευση των Βρυξελλών», ήταν μια ειλημμένη απόφαση τουλάχιστον 2 και πλέον μήνες πριν.

Την Δευτέρα του Πάσχα 13 Απριλίου 2015 προκάλεσε μεγάλη αίσθηση η γνωστοποίηση της πληροφορίας, ότι «ο πρωθυπουργός Αλ. Τσίπρας θα δεχθεί την Πέμπτη 16 Απριλίου, στο Μέγαρο Μαξίμου, τον πρώην πρωθυπουργό Γ. Α. Παπανδρέου». Την πληροφορία μου επιβεβαίωσε ο Γιώργος Ελενόπουλος, στενός συνεργάτης του κ. Παπανδρέου, με την σημείωση ότι το ραντεβού κλείσθηκε την ημέρα του Πάσχα, όταν ο πρώην πρωθυπουργός τηλεφώνησε στον κ. Τσίπρα, για τις καθιερωμένες ευχές.

Ζήτησα από τον Γιώργο Ελενόπουλο να μου κλείσει μια συνάντηση με τον κ. Παπανδρέου και πράγματι, λίγη ώρα μετά μου διαμήνυσε, ότι «ο Πρόεδρος θα σε περιμένει στο γραφείο του το απόγευμα της ίδιας ημέρας».

Πράγματι, στις 6 μ.μ της Πέμπτης-λίγες ώρες μετά το ραντεβού στο Μέγαρο Μαξίμου-ο Γ. Α. Παπανδρέου, στο γραφείο του, στην Πανεπιστημίου 57-εκεί που ήταν τα πρώτα Γραφεία του ΠΑΣΟΚ το 1974 και το 2015 του ΚΙ.ΔΗ.ΣΟ-σε μια κατ’ ιδίαν συνομιλία με ενημέρωσε πλήρως και λεπτομερώς για όσα συζήτησε με τον κ. Τσίπρα, δεσμεύοντας με να διαφυλάξω τον εμπιστευτικό χαρακτήρα της κουβέντας μας.

Πριν ολοκληρώσει την ενημέρωση του, ο Γιώργος μου είπε, «Δημήτρη, θα κάνει δημοψήφισμα και μετά και εκλογές. Να σώσει το κόμμα του είναι η πρώτη έγνοια του». Και με προέτρεψε να γράψω στην «Ναυτεμπορική», την εφημερίδα στην οποίαν εργαζόμουν, τί θα σήμαινε για την Ελλάδα και τους Έλληνες πολίτες η έξοδος της χώρας από την ΟΝΕ και το ευρώ.

Ένδεκα χρόνια μετά, θυμάμαι ακόμη έντονα την εικόνα που είχα στα μάτια μου, στο πεζοδρόμιο της Πανεπιστημίου.

Ήταν η εικόνα της κόρης μου και των συμμαθητριών/συμμαθητών της και το ζοφερό μέλλον που τους επιφύλασσε η κυβέρνηση του τόπου τους. Ερήμην τους.