Άλλο αντιστασιακός κι άλλο δημοκρατικός

Κώστας Κούρκουλος 24 Ιουλ 2026

Άργησα αλλά κάποια στιγμή το ξεκαθάρισα μέσα μου:

Αντίπαλος της δικτατορίας, της τυραννίας και - κυρίως - των πειρασμών του ολοκληρωτισμού, δεν είναι ούτε η Αριστερά ούτε η Δεξιά.

Είναι η Δημοκρατία.

Σκέτη. Χωρίς επίθετα που την ακρωτηριάζουν και την αδειάζουν από κάθε νόημα.

Και, κυρίως, χωρίς "μάσκες".

Τι σημαίνει αυτό; Το ότι αντιστάθηκε κάποιος στην δικτατορία, δεν τον κάνει "εξ ανάγκης" - όπως θα το έλεγε και ο παππούς Αριστοτέλης στη θεωρία της λογικής - δημοκρατικό.

Άλλωστε, μεγάλο μέρος των αντιστασιακών απέβλεπαν είτε στον σοβιετικό, είτε στον μαοϊκό, είτε στον τροτσκιστικό ολοκληρωτισμό ή σε κάποιου τύπου τριτοκοσμική τυραννία. Πρόκειται για τα οκλοκληρωτικά καθεστώτα και τις τυραννίες που ονόμαζαν "πραγματική δημοκρατία".

Ενώ την Δημοκρατία που είχε καταργήσει η δικτατορία, οι ίδιοι την αποκαλούσαν περιφρονητικά "αστική" ή "τυπική", η οποία έπρεπε ούτως ή άλλως να καταργηθεί, αφού ήταν εμπόδιο για τον "παράδεισο" του ολοκληρωτισμού, που ήταν ο στόχος τους.

Μάλιστα, παρουσιάζεται το παράδοξο μιας "ιστορικής πονηρίας": Τα τερατώδη αυτά καθεστώτα που ήθελαν να μας επιβάλουν, τα απέρριπταν εμπράκτως και οι ίδιοι για τον εαυτό τους. Μόνο που το έκρυβαν.

Δεν είναι τυχαίο ότι όσοι δεν άντεχαν να μείνουν στη χώρα, δεν διάλεγαν να πάνε ούτε στις σοβιετικές, ούτε στις τριτοκοσμικές τυραννίες αλλά επέλεγαν τη Δύση, την οποία μισούσαν επειδή είχε Δημοκρατία.

Λίγος λοιπόν αναστοχασμός, πλησιάζοντας στην 24η Ιουλίου, είναι θεραπευτικός.

ΥΓ: Θα ήμουν άδικος, αν δεν αναφερόμουν ειδικά στον "Ρήγα": Για τους "ρηγάδες" η Δημοκρατία κατείχε - χωρίς δεύτερη συζήτηση - τα πρωτεία. Και δυστυχώς δεν ήμουν "ρηγάς"