Στους 7 αλληλοσυνδεόμενους κινδύνους που απειλούν την ΕΕ αναφέρθηκε ο πρώην Πρωθυπουργός και σήμερα Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών Λουκάς Παπαδήμος, στη συζήτησης για το μέλλον της Ευρώπης στο πλαίσιο του Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών. Αυτοί είναι το Brexit, το Μεταναστευτικό, ο λαικισμός, η κρίση χρέους, η Ουκρανία, η χαμηλή εμπιστοσύνη και η επίδραση του Ντόναλντ Τραμπ.
Όπως είπε ο κ. Παπαδήμος, οι κίνδυνοι αυτοί συνδυάζονται με τις διευρυνόμενες αποκλίσεις μεταξύ των κρατών μελών και επεσήμανε ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην ευρωζώνη για την οποία πρέπει να αναρωτηθούμε αν είναι σημαντική, ποιες δράσεις και θεσμοί απαιτούνται εφόσον είναι σημαντική, καθώς και ποιες είναι οι προοπτικές της. Τόσο για οικονομικούς όσο και για πολιτικούς λόγους όμως η ευρωζώνη πρέπει να ενισχυθεί.
Όπως είπε, τα βήματα πρέπει αρχικώς να γίνουν εντός ενός μεσοπρόθεσμου ορίζοντα 2 – 3 ετών, εκκινώντας από την ολοκλήρωση της τραπεζικής ένωσης, ενώ στη συνέχεια απαιτείται η ολοκλήρωση της αγοράς κεφαλαίου, ένας υψηλότερος βαθμός δημοσιονομικής ολοκλήρωσης, καθώς και αλλαγές στον τρόπο διακυβέρνησης της ευρωζώνης με μία, έστω χαλαρή, μορφή δημοσιονομικής ένωσης.
«Θα χρειαστούν περισσότερες δράσεις για το μέλλον της ΕΕ και της Ευρωζώνης. Τα όποια μέτρα θα πρέπει να είναι ενιαία και να μην αποτελούν μονομερείς ενέργειες των κρατών-μελών».
Σύμφωνα με τον κ. Παπαδήμο, οι λόγοι για τους οποίους πρέπει να διατηρηθεί η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση ξεπερνούν τους οικονομικούς ή τους πολιτικούς καθώς συντρέχουν και γεωπολιτικοί λόγοι. Εξήγησε αναλυτικότερα ότι ένας αριθμός σοβαρών προβλημάτων που αντιμετωπίζει η ΕΕ, όπως η ουκρανική κρίση ή οι απειλές από τη Μέση Ανατολή, δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από μεμονωμένα κράτη-μέλη, θέλουν μια κοινή προσέγγιση. Επικαλούμενος, εξάλλου, τις αλλαγές στις δημογραφικές τάσεις, είπε πως η Ευρώπη χρειάζεται ενότητα εάν θέλει να παραμείνει δυνατός παίκτης. Αλλά και σε επίπεδο οικονομίας, η Ευρωζώνη θα παραμείνει σταθερή και ισχυρή μόνο εάν ενδυναμωθεί και ολοκληρωθεί περαιτέρω.
Σχετικά με την εν εξελίξει αξιολόγηση, ο κ. Παπαδήμος εξέφρασε την ανάγκη της έγκαιρης ολοκλήρωσης της. Εκτίμησε, πάντως, ότι η αξιολόγηση θα ολοκληρωθεί, επειδή η κυβέρνηση έχει ισχυρά κίνητρα και η εναλλακτική θα ήταν καταστροφική. «Όταν κλείσει η συμφωνία και συνδυαστεί με ελάφρυνση του χρέους θα επιταχύνει την ανάπτυξη. Πρέπει να δούμε μακροπρόθεσμα ότι οι εξελίξεις θα είναι θετικές», είπε.
Από την πλευρά του ο πρόεδρος του ΕΛΙΑΜΕΠ, Λουκάς Τσούκαλης τόνισε ότι θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε με συλλογικές δράσεις το θέμα της ανάπτυξης στην ΕΕ ενώ είπε χαρακτηριστικά σε ο,τι αφορά το μέλλον της ΕΕ «καλύτερα ένας κακός γάμος από ένα διαζύγιο».
Από την πλευρά του ο Peter Schoof, Γερμανός πρέσβης στην Αθήνα επεσήμανε ότι θα πρέπει να επανεξεταστούν οι σχάσεις ΕΕ-κρατών μελών, να επαναφέρουμε ως θέμα προτεραιότητας αυτό της ασφαλείας στην ΕΕ αλλά και ενιαία, συνεκτική απάντηση στον λαϊκισμό.