Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προειδοποίησε την Πολωνία ότι το δικαίωμα ψήφου της στις διαδικασίες της ΕΕ μπορεί να ανασταλεί – βάσει του άρθρου 7 της Συνθήκης της ΕΕ – αν απομακρυνθούν οι δικαστές του ανώτατου δικαστηρίου της χώρας.
Η Κομισιόν είπε ότι η ανεξαρτησία της πολωνικής δικαιοσύνης εξακολουθεί να προκαλεί βαθιά ανησυχία, ακόμα και μετά το αναπάντεχο βέτο του προέδρου Αντρέι Ντούντα για δύο από τρεις αμφιλεγόμενες μεταρρυθμίσεις.
Ο Ντούντα την Τρίτη ανακοίνωσε βέτο για δύο νομοσχέδια: το ένα για την απομάκρυνση όλων των δικαστών του ανωτάτου δικαστηρίου που δεν έχουν την έγκριση του υπουργού Δικαιοσύνης. Το δεύτερο νομοσχέδιο επιτρέπει στο κοινοβούλιο να ορίσει μέλη συμβουλίου που θα αποφασίζει για τους διορισμού.
Η απόφαση του προέδρου ήρθε μετά από πολυήμερες διαδηλώσεις για τις αλλαγές, που θεωρήθηκαν προσπάθεια εξάλειψης της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης.
Ο Ντούντα ωστόσο υπέγραψε το νομοσχέδιο που επιτρέπει στον υπουργό Δικαιοσύνης να ορίζει τους επικεφαλής των κατώτερων δικαστηρίων.
Την Τετάρτη η Κομισιόν που ζητούσε απόσυρση της μεταρρύθμισης, επικαλούμενη την προστασία του Κράτους Δικαίου και του κοινοτικού κεκτημένου ανέβασε την πίεση στη Βαρσοβία. Η Κομισιόν προχώρησε σε Σύσταση για το Κράτος Δικαίου, λέγοντας πως, κατά την αξιολόγησή της, η πολωνική μεταρρύθμιση εντείνει τη συστημική απειλή στο Κράτος Δικαίου. Οι Βρυξέλλες έδωσαν έναν μήνα στην Βαρσοβία να αντιμετωπίσει τα ζητήματα που προκύπτουν, απειλώντας με το άρθρο 7.
«Συγκεκριμένα, η Κομισιόν ζητά από τις πολωνικές Αρχές να μην λάβουν οποιήποτε μέτρο για απομάκρυνση ή πίεση σε παραίτηση των μελών του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Αν συμβεί κάτι τέτοιο, η Κομισιόν είναι σε ετοιμότητα να ενεργοποιήσει αμέσως τη διαδικασία του Άρθρου 7» αναφέρει η Επιτροπή. Η Κομισιόν επίσης σημειώνει ότι «επίσημη προειδοποίηση από την ΕΕ μπορεί να εκδοθεί με την συμφωνία των 4/5 του Συμβουλίου των Υπουργών των Κρατών-Μελών» – εννοώντας ότι η Βαρσοβία δεν μπορεί να υπολογίζει σε μπλόκο χάρη στην αντίθεση της Ουγγαρίας του «ομοϊδεάτη Ορμπάν».
Ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «το Κράτος Δικαίου είναι θεμελιώδης Αρχή πάνω στην οποία είναι χτισμένη η ΕΕ, και αν η πολωνική κυβέρνηση προχωρήσει με την υπονόμευση της Δικαιοσύνης και του Κράτους Δικαίου, δεν έχουμε άλλη επιλογή από το άρθρο 7».
Οι Βρυξέλλες επίσης λένε ότι εφαρμόζει τις διαδικασίες και για τον νόμο που υπέγραψε ο Πολωνός πρόεδρος. Η ΕΕ έχουν θέμα με το νόμο, καθώς θέτει διαφορετικά όρια για την ηλικία συνταξιοδότησης ανδρών και γυναικών δικαστικών, που η Κομισιόν θεωρεί ότι παραβιάζει τον νόμο περί μη διάκρισης.
dw.com