Μια «εργαλειοθήκη» για την αντιμετώπιση των αυξήσεων στις τιμές της ενέργειας με μέτρα συμβατά με την ευρωπαϊκή νομοθεσία και άμεσα εφαρμόσιμα από τις εθνικές κυβερνήσεις, περιλαμβανομένων στοχευμένων φορολογικών μειώσεων για τη στήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών, παρουσίασε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Τα άμεσα μέτρα για την προστασία των καταναλωτών και των επιχειρήσεων που προτείνει η Επιτροπή είναι τα εξής:
- Έκτακτη υποστήριξη εισοδήματος για καταναλωτές σε ενεργειακή φτώχεια, για παράδειγμα μέσω κουπονιών ή μερικής πληρωμής λογαριασμών, η οποία μπορεί να υποστηριχθεί με έσοδα από το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Ρύπων (ETS) της ΕΕ.
- Εξουσιοδότηση προσωρινών αναβολών πληρωμών λογαριασμών.
- Παροχή εγγυήσεων για να αποφευχθούν αποσυνδέσεις από το δίκτυο.
- Παροχή προσωρινών, στοχευμένων μειώσεων των φορολογικών συντελεστών για τα ευάλωτα νοικοκυριά.
- Παροχή βοήθειας σε εταιρείες ή βιομηχανίες, σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.
- Διερεύνηση πιθανής αντι-ανταγωνιστικής συμπεριφοράς στην αγορά ενέργειας και ενίσχυση της παρακολούθησης στην αγορά άνθρακα από την Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA).
- Διευκόλυνση ευρύτερης πρόσβασης σε συμφωνίες αγοράς ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και υποστήριξή τους μέσω συνοδευτικών μέτρων.
Παράλληλα, η Επιτροπή τονίζει ότι η μετάβαση στην καθαρή ενέργεια είναι η καλύτερη ασφάλεια έναντι των κραδασμών στις τιμές της ενέργειας στο μέλλον και ζητά την επιτάχυνσή της. Τονίζει επίσης ότι, σύμφωνα με τον τρέχοντα σχεδιασμό της αγοράς, το φυσικό αέριο εξακολουθεί να καθορίζει τη συνολική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας.
Σύμφωνα με την Επιτροπή, η κρίση υπογραμμίζει επίσης τη σημασία της αποθήκευσης για τη λειτουργία της αγοράς φυσικού αερίου της ΕΕ. Η ΕΕ διαθέτει σήμερα χωρητικότητα αποθήκευσης για περισσότερο από το 20% της ετήσιας χρήσης φυσικού αερίου, αλλά δεν έχουν όλα τα κράτη μέλη εγκαταστάσεις αποθήκευσης και η χρήση τους και οι υποχρεώσεις για τη συντήρησή τους ποικίλλουν.
Σε ό,τι φορά τα μεσοπρόθεσμα μέτρα για ένα ενεργειακό σύστημα πιο ανθεκτικό και χωρίς άνθρακα, η Κομισιόν προτείνει τα εξής:
- Ενίσχυση των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές, ανακαινίσεις και ενεργειακή απόδοση και επιτάχυνση δημοπρασιών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και διαδικασιών αδειοδότησης.
- Ανάπτυξη της ικανότητας αποθήκευσης ενέργειας, για να υποστηριχθεί το εξελισσόμενο μερίδιο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των μπαταριών και του υδρογόνου.
- Η Ευρωπαϊκή Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ACER) να μελετήσει τα οφέλη και τα μειονεκτήματα του υφιστάμενου σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και να προτείνει συστάσεις στην Επιτροπή, όπου χρειάζεται.
- Να εξεταστεί το ενδεχόμενο αναθεώρησης της ασφάλειας του κανονισμού εφοδιασμού για να διασφαλιστεί η καλύτερη χρήση και λειτουργία των αποθεμάτων αερίου στην Ευρώπη.
- Να διερευνηθούν τα πιθανά οφέλη των εθελοντικών κοινών προμηθειών από τα κράτη μέλη των αποθεμάτων φυσικού αερίου.
Σύμφωνα με την Επιτροπή τα μέτρα που καθορίζονται στην εργαλειοθήκη θα βοηθήσουν στην έγκαιρη απάντηση στις τρέχουσες αυξήσεις των τιμών της ενέργειας, οι οποίες είναι συνέπεια μιας εξαιρετικής παγκόσμιας κατάστασης. Θα συμβάλουν επίσης σε μια προσιτή, δίκαιη και βιώσιμη ενεργειακή μετάβαση για την Ευρώπη και μεγαλύτερη ενεργειακή ανεξαρτησία.
Καταλήγοντας, η Επιτροπή τονίζει ότι οι επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και η ενεργειακή απόδοση όχι μόνο θα μειώσουν την εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα, αλλά θα παράσχουν και πιο προσιτές τιμές χονδρικής ενέργειας που είναι πιο ανθεκτικές στους παγκόσμιους περιορισμούς εφοδιασμού. Η μετάβαση στην καθαρή ενέργεια είναι η καλύτερη ασφάλιση έναντι των σοκ τιμών στο μέλλον και πρέπει να επιταχυνθεί, επίσης για χάρη του κλίματος