Επιμέλεια: Γιώργος Ριτζούλης
Σκάνδαλο στην Ουάσινγκτον, o Merz απογοήτευσε την Ευρώπη. Ο Donald Trump απειλεί την Μαδρίτη, συναινεί ο Friedrich Merz. Η στάση του καγκελάριου στο Οβάλ Γραφείο ήταν εξευτελιστική. Έτσι δεν μπορεί να ηγηθεί της Ευρώπης.
Ο Φρίντριχ Μερτς ταξίδεψε στην Ουάσινγκτον για να κρατήσει τον Ντόναλντ Τραμπ κεφάτο. Τουλάχιστον σ΄ αυτό, τα κατάφερε. Ωστόσο η επίσκεψη του δεν ήταν μια επιτυχία. Μπροστά σ' όλο τον κόσμο ο καγκελάριος «πούλησε» την Ισπανία, έναν εταίρο της Γερμανίας στην ΕΕ. Ήταν μια εξευτελιστική στιγμή, η οποία θα στοιχειώνει τον Mερτς για πολύ καιρό.
Καθόταν λοιπόν εκεί ο Γερμανός καγκελάριος και άκουγε τις ύβρεις του Προέδρου των ΗΠΑ. Ο Τραμπ ήταν ιδιαίτερα αγανακτισμένος εναντίον των χωρών στις οποίες οι ΗΠΑ διατηρούν στρατιωτικές βάσεις, αλλά δεν επέτρεψαν στους Αμερικανούς να τις χρησιμοποιήσουν για την επίθεση στο Ιράν.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός Στάρμερ («δεν είναι δα και κανένας Τσώρτσιλ», είπε ο Τραμπ) εισέπραξε τον λυσσασμένο θυμό του Τραμπ. Για τον Πέδρο Σάντσεθ είπε ακόμη χειρότερα. Η Ισπανία είναι ένας «τρομακτικός» σύμμαχος, είπε ο Τραμπ. Το εμπόριο των ΗΠΑ μαζί της θα το σταματήσει, ίσως ακόμη και να επιβάλλει εμπάργκο. Άλλωστε, η Μαδρίτη, ούτε τις αμυντικές της δαπάνες δεν έχει αυξήσει σε όσο ποσοστό απαίτησε ο Τραμπ για τις χώρες του ΝΑΤΟ.
Και τι έκανε ο Μερτς;
Δεν έβγαλε τσιμουδιά για πολλή ώρα. Και μόνον μια ερώτηση από Γερμανό δημοσιογράφο τον ανάγκασε να πάρει θέση.
Ο Μερτς έπρεπε να είχε υπερασπιστεί την Ισπανία αμέσως. Ή τουλάχιστον να είχε περάσει σε άλλο θέμα. Αντί να κάνει αυτό, συμμετείχε στην επίθεση. Οι ισχυρισμοί του Τραμπ είναι «σωστοί», είπε, αναφερόμενος στις αμυντικές δαπάνες. Η Ισπανία έπρεπε να είχε αποδεχτεί τον στόχο [της αύξησης αμυντικών δαπανών στο 5 % του ΑΕΠ της].
America first, η ΕΕ δεύτερη. Αυτή ήταν η γραμμή του καγκελαρίου στην Ουάσινγκτον. Η Γερμανία στάθηκε στο πλευρό του «νταή». Όχι του θύματος.
Ο Μερτς προσπάθησε να διορθώσει το λάθος του. Όπως είπε αργότερα, το μεσημέρι, στο γεύμα, εξήγησε στον Τραμπ ότι ένας οικονομικός πόλεμος εναντίον της Ισπανίας θα στρεφόταν εναντίον ολόκληρης της ΕΕ. Όμως αυτό θα 'πρεπε να το είχε πει μπροστά στις κάμερες.
Κατά κάποιο τρόπο, ο Μερτς είναι υποτροπέας. Τον Δεκέμβριο που μας πέρασε, απευθυνόμενος στην Ουάσιγκτον, είχε πει: «Αν δεν σας αρέσει η Ευρώπη, τότε τουλάχιστον συνεργαστείτε με τη Γερμανία». Το εξέλαβαν για απλό γλωσσικό ολίσθημα, τότε.
Η προδοσία του Μερτς ανοίγει ξανά παλιές πληγές στην Ισπανία. Στην κρίση του ευρώ, το Βερολίνο πίεσε την Μαδρίτη να αποδεχτεί ένα πρόγραμμα λιτότητας, το οποίο κόστισε σε μια γενιά τις μελλοντικές προοπτικές της. Έκτοτε, πολλοί Ισπανοί υποψιάζονται ότι η ενδοευρωπαική αλληλεγγύη έχει σαφή όρια, ειδικά όταν διακυβεύονται γερμανικά συμφέροντα. Ο Μερτς ρίχνει καινούργιο λάδι σ΄ αυτή την φωτιά.
Εδώ και μήνες, η θέση του Πέδρο Σάντσεθ είναι σαφής. Και όπως δηλώνει επανειλημμένα, η Ισπανία στηρίζει το διεθνές δίκαιο. Αυτό ισχύει για τη Γάζα, για την Ουκρανία, τώρα και για τον πόλεμο στο Ιράν. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ όχι μόνον ενεργεί χωρίς σχέδιο, αλλά παραβιάζει το διεθνές δίκαιο.
Τη στάση του Σάντσεθ μπορεί κανείς να την πει αφελή. Ή να την ερμηνεύσει ως διαφανή προσπάθεια για να ενισχύσει τα δικά του ποσοστά στις δημοσκοπήσεις. Ωστόσο, πράττοντας έτσι, ο Σάντσεθ υπερασπίζεται τις αρχές τις κατοχυρωμένες στις Συνθήκες της ΕΕ. Ο σεβασμός των κανόνων είναι η ίδια η ουσία της ΕΕ.
Ο Σάντσεθ, εκτός των άλλων, κρατάει και έναν καθρέφτη μπροστά στο πρόσωπο της Γερμανίας: Θέλουμε να εγκαταλείψουμε τις αξίες μας επειδή φοβούμαστε τον Πρόεδρο των ΗΠΑ; Σ' αυτό το ερώτημα, ο Μερτς δεν έχει δώσει ακόμη πειστική απάντηση.
Τώρα πια, η Ευρώπη δεν απειλείται μόνον από τη Ρωσία, αλλά και από τις ΗΠΑ. Οι άνθρωποι της MAGA του Τραμπ θέλουν να κομματιάσουν την Ευρωπαϊκή Ένωση, να την μετατρέψουν σε έναν σωρό υποτελών εθνικών κρατών. Η πίεση είναι τώρα τόσο μεγάλη, ώστε στην πραγματικότητα θα 'πρεπε να ενώνει την Ευρώπη. Παρά τα διαφορετικά συμφέροντα εντός της.
Ο Μερτς διεκδικεί για τον εαυτό του έναν ηγετικό ρόλο σ' αυτό το εγχείρημα. Όμως, για ό,τι αφορά αυτό ακριβώς το έργο, απέτυχε στην Ουάσιγκτον. «Πούλησε» την Ισπανία· μια χώρα της οποίας η κοινωνία είναι τόσο πολύ φιλοευρωπαϊκή, όσο σχεδόν καμία άλλη.
Η άλλη Γερμανική φωνή:
Η δωση της πρώην ΥΠΕΞ της Γερμανίας Ανναλένα Μπέρμποκ, τώρα Προέδρου της Γενικής Συνελευσης του ΟΗΕ (28.2.3026)
Καταδικάζω την εξαιρετικά επικίνδυνη στρατιωτική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή.
Ο Χάρτης του ΟΗΕ είναι σαφής: Όλα τα κράτη-μέλη πρέπει να επιλύουν τις διεθνείς διαφορές τους με ειρηνικά μέσα, με τρόπο που να μην τίθεται σε κίνδυνο η διεθνής ειρήνη και ασφάλεια, καθώς και η δικαιοσύνη. Πρέπει επίσης να απέχουν στις διεθνείς σχέσεις τους από την χρήση βίας ή την απειλή χρήσης βίας κατά της εδαφικής ακεραιότητας ή της πολιτικής ανεξαρτησίας οποιουδήποτε κράτους, και από οποιονδήποτε άλλο τρόπο που δεν συνάδει με τους σκοπούς των Ηνωμένων Εθνών.
Οι σοβαρές ανησυχίες σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, τις περιφερειακές δραστηριότητες και τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, πρέπει να αντιμετωπιστούν σύμφωνα με τον Χάρτη του ΟΗΕ και το διεθνές δίκαιο.
Καλώ τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ και το Ιράν να αποκλιμακώσουν, να μην παρασύρουν γειτονικές χώρες σ' αυτή τη σύγκρουση και να επιστρέψουν στη διπλωματία και στις διαπραγματεύσεις.
Γιαν-Βέρνερ Μύλλερ: «Οι Χριστιανοδημοκράτες είναι ανίκανοι να υπερασπιστούν την κληρονομιά τους»