Τώρα που οι καιροί "μασκαρευονται..."
επιτρέψτε μου να σας συστήσω έναν άνθρωπο , πατριώτη και πρωτοπόρο στην επιστήμη του..
Μιλώ για τον Πρύτανη του Πολυτεχνείου εκείνες τις μέρες που πάλευαν οι καθεστωτικοί να κρύψουν το φως.
Κωνσταντίνος Κονοφαγος...τον Σεπτέμβριο του 1973 ψηφίστηκε για πρύτανης του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου με την επιλογή 24 από τους 26 ψηφισάντων καθηγητών ,κάτι που ανάγκασε τον υπουργό Παιδείας να δεχτεί την επιλογή(ο υπουργός επέλεγε τον Πρύτανη).
Θεμελιωτής της επιστήμης της Μεταλλουργίας στην Ελλάδα ,ένας Homo Uviversalis άνθρωπος και εξαίρετος επιστήμονας.
Εκείνη τη νύχτα του Νοεμβρίου που οι αδέσποτες σφαίρες θέριζαν ,προστάτεψε το κύρος του Ιδρύματος, το πανεπιστημιακό άσυλο, υπεράσπισε τους φοιτητές και αρνήθηκε την είσοδο στο Ε.Μ.Π. των οργάνων της δικτατορίας.
Το αυτοκίνητο (μια Μερσεντές)που φαίνεται στο βίντεο με το τανκ να εισέρχεται στο Πολυτεχνείο και να ισοπεδώνεται από τις ερπύστριες ήταν το δικό του,το πρώτο ανάχωμα.
Αποτελεί τον πρώτο συλληφθέντα στο Πολυτεχνείο και κατόπιν διεθνών αντιδράσεων, μετά από 3 μέρες αφήνεται ελεύθερος.
Στο βιβλίο της 3ης φωτογραφίας εξιστόρησε τα γεγονότα με την προσηκουσα σεμνότητα που αναλογούσε σε έναν επιστήμονα που αποστολή του ήταν ο Άνθρωπος.
Ο Πρεβεζάνος επιστήμονας σπούδασε στη Γαλλία και επιστρέφοντας στην Ελλάδα ανέλαβε ως Αρχιμηχανικός των Μεταλλείων του Λαυρίου.
Τα μεταλλεία τροφοδοτούσαν την ελληνική αγορά μόνο με καθαρό μεταλλικό μόλυβδο και υποπροϊόντα μολύβδου.
Ο άργυρος εξαγόταν αποκλειστικά στη Γαλλία, υπό τη μορφή τριπλού κράματος αργύρου-μολύβδου-ψευδαργύρου.
Το 1940 γενικός διευθυντής της ΓΕΜΛ ήταν ο μεταλλειολόγος μηχανικός, Maurice Bremmer, βελγικής καταγωγής.
Οταν την 1η Μαΐου τα γερμανοϊταλικά στρατεύματα έφτασαν στο Λαύριο επιτάχθηκαν τα μεταλλεία και το εργοστάσιο. Οι μισθοί πείνας καθηλώθηκαν και οι Γερμανοί έδωσαν δύο επιλογές στους εργαζόμενους: Προσφορά υπηρεσίας στη Νέα Εταιρεία ή, εάν δεν το επιθυμούσαν, καταναγκαστική εργασία σε στρατόπεδα συγκέντρωσης στη Γερμανία.
Τη νέα διοίκηση της εταιρείας ανέλαβε Ιταλός συνταγματάρχης χημικός μηχανικός, ενώ ταυτόχρονα μέσα στο εργοστάσιο εγκαταστάθηκαν μόνιμα 7 καραμπινιέροι.
Την ίδια μέρα σε ιδιαίτερη συνάντηση που είχαν ο Κ. Κονοφάγος και ο γενικός διευθυντής Bremmer, ο Κονοφάγος ζήτησε από τον Bremmer, στην πρώτη καταγραφή προϊόντων που επρόκειτο να γίνει, να μη δηλώσουν στους Ιταλούς τον άργυρο που υπήρχε μέσα στους άμορφους σωρούς του τριπλού κράματος της εταιρείας.
Τα άμορφα μεταλλουργικά ξαφρίσματα μολύβδου αφορούν αφρώδες μεταλλικό υλικό, που οπτικά μοιάζει με απόρριμμα.
Προς μεγάλη έκπληξη του Κονοφάγου ο Bremmer δέχτηκε αμέσως .
Κανείς όμως βεβαίως δεν ήξερε τότε ακόμη και δεν μπορούσε να το φανταστεί ότι ο Maurice Bremmer ήταν ήδη μέλος της γαλλικής αντίστασης.
Αυτό διαπιστώθηκε πολύ αργότερα το 1948. Η πρόταση του Κονοφάγου έγινε πράξη. Πριν από την επικείμενη πρώτη καταγραφή των Ιταλών, πέταξαν ποσότητες ψιλής φτωχής σκουριάς πάνω στις άμορφες μάζες του τριπλού κράματος αργύρου, έτσι ώστε αυτές να μοιάζουν ακόμη περισσότερο για άχρηστο υλικό.
Τον χειμώνα του ’41-’42, οι ναζί εισάγουν στην Ελλάδα το μάρκο κατοχής με τη σκανδαλώδη αναλογία 1 μάρκο προς 60 δραχμές.
Ταυτόχρονα, η ελληνική γεωργική σοδειά κατάσχεται ως λεία πόλεμου και το μεγαλύτερο μέρος της μεταφέρεται είτε στη Γερμανία είτε στη βόρεια Αφρική.
Το Λαύριο, το οποίο παραδοσιακά δεν είχε καμιά γεωργική παραγωγή, κατέγραψε επίσημα μέσα σε 7 μήνες 800 θανάτους, και αυτό σε ένα σύνολο πληθυσμού 5.000 κατοίκων περίπου.
Εκτός από τον Κ. Κονοφάγο, μαζί του έμειναν και εργάσθηκαν με κίνδυνο της ζωής τους οι εργάτες: Γιάννης Κουτούζος (ειδικευμένος εργάτης) –
Γ.Γεροδήμος (Επιστάτης μεταλλείων)-Γιάννης Χατζηπανάγος (Εργοδηγός Καμινείας).
Αρχισε αμέσως δοκιμές με καθαρά χημικό τρόπο, αφήνοντας κατά μέρος τον κλασικό μεταλλουργικό τρόπο.
Πειραματιζόμενος συνεχώς επί 4,5 σκληρούς μήνες κατάφερε τελικά να το επιτύχει.
Δύο όμως από τους τέσσερις έμπιστους εργάτες που τον βοηθούσαν πέθαναν μπροστά στα μάτια του από ασιτία και εξάντληση.
Στις αρχές του Απρίλη του ’42 άρχισε τελικά ο πρώτος χημικός καθαρισμός του τριπλού κράματος αργύρου από τον ψευδάργυρο με τη χρήση λιγνίτη, σόδας και θαλάσσιου άλατος.
Μετά τον καθαρισμό, ο αργυρούχος μόλυβδος ήταν πλέον έτοιμος να οδηγηθεί στην κάμινο κυπέλλωσης για την παραγωγή αργύρου.
Ο άργυρος παραγόταν υπό τη μορφή μικρών πλακιδίων καθαρότητας 98,4%, που ευτυχώς ήταν αρκετή για διάθεσή τους στο εμπόριο.
Η παραγωγή αργύρου, για να μη γίνει αντιληπτή, έπρεπε να πραγματοποιηθεί νύχτα και μόνο νύχτα και με κάθε προφύλαξη.
Ηταν η πρώτη φορά μετά τα αρχαία χρόνια, δηλαδή 2.000 χρόνια πριν, που τοπικά στο Λαύριο παρήχθη ξανά καθαρός μεταλλικός βιομηχανικός άργυρος.
Η παραγωγή του 1942 ανήλθε συνολικά στα 611 κιλά και πουλήθηκε στη μαύρη αγορά προς 10 λίρες το κιλό.
Τα πλακίδια του αργύρου, τα οποία δεν έφεραν καμία απολύτως ένδειξη προέλευσης επάνω τους, ο Bremmer τα μετέφερε μόνος του στην ελβετική πρεσβεία, που φιλοξενούσε τον διεθνή Ερυθρό Σταυρό. Εκεί, τα αγόραζε μαυραγορίτης κοσμηματοπώλης και με τα χρήματα ο Ερυθρός Σταυρός μπορούσε να τροφοδοτήσει το εργοστάσιο νόμιμα πλέον με όλα τα αναγκαία τρόφιμα.
Η μέθοδος παραγωγής αργύρου, που επινόησε ο Κ. Κονοφάγος, εφαρμόστηκε μόνιμα από το 1946 μέχρι και το 1977, οπότε έκλεισαν οριστικά και τα μεταλλεία.
Τον Απρίλη του ’42 άρχισαν επιτέλους να οργανώνονται συσσίτια.
Πρώτα αποκλειστικά για τους εργαζομένους στις εγκαταστάσεις της εταιρείας στο εργοστάσιο και στα μεταλλεία της Καμάρεζας, της Πλάκας και της Παλαιοκαμάρεζας.
Τα συσσίτια επεκτάθηκαν ευρύτερα στους πρώην εργαζομένους της Γαλλικής Εταιρείας Μεταλλείων Λαυρίου (ΓΕΜΛ) και γενικότερα στους κατοίκους της περιοχής. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, αμέσως μετά την έναρξη των συσσιτίων τον Απρίλιο του 1942, παρατηρήθηκε μία σημαντική ανακούφιση του πληθυσμού και μια κάθετη πτώση των θανάτων(το 15% των κατοίκων πέθανε)στην πόλη.
Ένας 28χρονος επιστήμονας καταφερε να μειώσει δραματικά το θανατικό στον τόπο του,μετατρέποντας "ορυκτά "σκουπίδια σε ασήμι.
Η μέθοδος Κονοφάγου, η οποία για την παραγωγή ασημιού χρησιμοποιεί λιγνίτη, σόδα και θαλασσινό αλάτι, υιοθετήθηκε ευρέως μετά τον πόλεμο και αξιοποιείται μέχρι σήμερα!
Είναι δε γεγονός ότι καθώς η ΓΕΜΛ δε παρήγε στο Λαύριο ασήμι (έστελνε ένα αργυρούχο κράμα για περαιτέρω επεξεργασία στη Γαλλία), το παραγόμενο στα κρυφά ασήμι από την ομάδα του Κονοφαγου ήταν το πρώτο που παρήχθη στο Λαύριο μετά από δύο και πλέον χιλιετίες!
Το 1946 εξελέγει δήμαρχος Λαυρίου.
Το 1974 ο Καραμανλής(που το μάτι του έκοβε)του ζητήσε να μετέχει στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας.
Ο Κονοφαγος δεχτηκε μόνο αν πολιτευοταν στη Πρέβεζα.
Με 14.000 σταυρούς εξελέγη και ορκίστηκε υπουργός βιομηχανίας και ενέργειας από το 1974-1977.
Αυτός ίδρυσε την Δημόσια Επιχείρηση Πετρελαίου (ΔΕΠ) και τον Ελληνικό Οργανισμό Τυποποίησης (ΕΛΟΤ).
Στις 2 επόμενες εκλογές πολιτεύτηκε στην Α Αθηνών και στη Πρέβεζα και δεν επιλέχθηκε από τους ψηφοφόρους.
Συνέγραψε επιστημονικά συγγράμματα Μεταλλογνωσίας και λογοτεχνικά έργα με το ψευδώνυμο Κ. Λότρης.
Ο πρώην πρύτανης του ΕΜΠ θελησε να ταφεί και τάφηκε το 1989 στο κοιμητήριο του Αγ. Γεωργίου στο Θορικό στο Λαύριο, δίπλα εκεί όπου επίσης τάφηκε το 1942 ο πρώτος εργάτης που του πέθανε από πείνα στις εγκαταστάσεις της Γαλλικής Εταιρείας Μεταλλείων Λαυρίου.
Μια κίνηση ιδιαίτερου συμβολισμού.

Ο τάφος του (φωτό 2-μνημείο φιλοτεχνημένο από τον καθηγητή Γ. Καλακαλλά, καθηγητή ΕΜΠ) κατασκευάστηκε από σωρούς χοντρής σκουριάς της δεκαετίας του 1940 της καμινείας του εργοστασίου της ΓΕΜΛ.
-Χρησιμοποιηθηκαν πληροφορίες από τον ιστότοπο Ελληνικός ορυκτός πλούτος .
-Μου εκμυστηρεύτηκε μια φίλη...
"Τότε δεν υπήρχαν Προστατευτικοί νόμοι
για την επαγγελματική αποκατάσταση των αναπήρων και ο Κονοφάγος διόρισε στην ΔΕΗ 10 τυφλούς τηλεφωνητές, μεταξύ των οποίων κι εμένα, τη στιγμή που κανένας δεν προερχόταν από την εκλογική του περιφέρεια! Και το τονίζω αυτό γιατί όποιος ήθελε δουλειά έπρεπε να πάει στο τοπικό του βουλευτή με τα γνωστά συνεπακόλουθά!
Έκλαψα πολύ όταν έμαθα για το θάνατο αυτού του ευγενή Νεοδημοκράτη παρότι ήμουν για χρόνια μέλος του ΚΚΕ!
Η ανθρωπιά δεν έχει χρώμα".
-Στη "φίλη" που αναρωτιέται για "τη λατρεία μου "στους "απόντες"...
Ο ποιητής της Ρωμιοσύνης μας λέει(πάντα ενεστώτας) πως οι πεσόντες και οι πρόγονοι δεν θεωρούνται χαμένοι.
Στέκονται αόρατα δίπλα στους ζωντανούς, προσφέροντας δύναμη, μνήμη και ηθικό στήριγμα .
Αυτόν τον τόπο πρέπει να τον σώσουμε όλοι μαζί και να γνωρίζουμε ότι βοηθάν και οι αποθαμένοι ...
Κωνσταντίνος Κονοφαγος ..