Πολλοί μιλούν τα τελευταία χρόνια για ανάπτυξη κριτικής σκέψης στην εκπαίδευση. Εννοούντηνικανότητα του μαθητή να αξιολογεί και να αμφισβητεί πληροφορίες.Πώς όμως θα κρίνει χωρίς τις αναγκαίεςθεμελιώδεις γνώσεις; Βλάπτει η άγουρη ριζοσπαστική επιπόλαιη κριτική από ημιμαθείς.Σκοπός της παιδείας πρέπει να είναι η αποκωδικοποίηση του κόσμουμέσω γνώσης.Μια διεργασία απομάγευσης να οδηγεί, μέσω του σχολείου,στην έλλογη κατανόηση.

Οανθρώπινος νους τείνει παρορμητικά να δίνει εύκολες εξηγήσειςστα πράγματα. Κλασικό παράδειγμα ο γεωκεντρισμός. Η απόρριψη της πίστης ότι ο Ήλιος περιστρέφεται γύρω από την ακίνητη Γη, ακύρωσε την προαιώνια πεποίθηση ότι ο άνθρωπος βρίσκεται στο κέντρο του κόσμου. Ο ηλιοκεντρισμόςήταν προσβλητικός προς την χριστιανική πίστη καιτηνθεία έμπνευση της θεολογίας. ΗΕκκλησία απαγόρευσε το έργο του Κοπέρνικου επί 2 αιώνες (1616-1835), τελικά όμως η λανθασμένη αντίληψη του κόσμου υποχώρησε και εξαφανίσθηκε.

Αντίστοιχη,η απόρριψη του «δημιουργισμού». Μια ανώτερηδημιουργός-δύναμηπρόσφερε εύκολη εξήγηση της ύπαρξης, ποικιλίας και κομψότητας των έμβιων όντων. Ακυρώθηκε όμως μπροστά στην απλούστερη και πληρέστερη εξήγηση που δίνουν η φυσική επιλογή και ηκληρονομικότητατηςμοριακής δομής του DNA.Ταείδη προέρχονται από άλλα, μέσω μικρών διαδοχικών τροποποιήσεων. Τολμηρή θεωρία πουσυνέβαλε στην ανθρώπινη αυτογνωσία. Ωστόσο, η ιδέα του«ευφυούς σχεδίου»επιβιώνει ακόμα, λόγω ανεπαρκούς παιδείας.

Σήμερα, έναπολλαπλό έλλειμμα θετικής σκέψης δυσκολεύει την αποκωδικοποίηση του κόσμου.

Όλοιχρησιμοποιούνκινητά τηλέφωνα αλλά πόσοι απόφοιτοι υποχρεωτικής εκπαίδευσης κατανοούν την φύση της αόρατης ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας, μεταφορέατης πληροφορίας;Ή τηνανάλογη φύση του φωτός που κάνει δυνατή την όραση και την φωτοσύνθεση των φυτών;

Καθημερινή είναι η έκθεση στα μετεωρολογικά φαινόμενα, τα οποίακάποτεαποδίδονταν σε θείες επεμβάσειςαλλά απομυθοποιήθηκαν από την επιστήμη. Πόσοι αντιλαμβάνονταιτον τρόπο πρόγνωσης του καιρού ή την ανησυχητική πρόβλεψη του μελλοντικού κλίματος λόγω αερίων θερμοκηπίου;

Ένας σεισμός ή μια έκρηξη ηφαιστείου μπορεί ξαφνικά να ανατρέψει τηνκαθημερινότητα. Πόσοι γνωρίζουν ότι έχει δοθείικανοποιητική επιστημονική εξήγηση από την θεωρία της τεκτονικής των λιθοσφαιρικών πλακών του πλανήτη;

Πόσοικατανοούν πως είμαστε φτιαγμένοι από «αστρόσκονη»;Ότι τα χημικά στοιχεία της ύληςπαρήχθησαν στο παρελθόν από εκρήξεις μακρινών άστρων;Ότι το περιοδικό σύστημαπου τα κατατάσσει είναι μια από τις μεγαλύτερες επιστημονικές ανακαλύψεις;

Το ανθρώπινο σώμα περιέχει τρισεκατομμύρια ανθρώπινα κύτταρα και ξένους μικροοργανισμούς. Πόσοι γνωρίζουν πως το ανοσοποιητικό σύστημα κρατά υπό έλεγχο 1400 είδη παθογόνων μικροβίωνπουθα προκαλέσουν ασθένειες αν κάποια εισβολή ή εσωτερική αδυναμία διαταράξειτηνισορροπία;

Κυριαρχεί ο φόβος για τον υπερπληθυσμό, που προκαλεί μεταναστευτικά κύματα. Πόσοι αντιλαμβάνονται ότι το φαινόμενο περιορίζεται σε λίγες χώρες, ότι το μεγαλύτερο μέρος του πλανήτη αναπτύσσεται, ενώ γεννητικότητα και θνησιμότηταμειώνονται;

Ο οικονομικός αναλφαβητισμός εκδηλώνεται εντυπωσιακά. Πολλοί διαμαρτύρονται για την ακρίβεια αλλά πόσοι κατανοούν τις βασικές έννοιες της οικονομίας της αγοράς και την πολυπλοκότητα του φαινομένου του πληθωρισμού;

Η ημιμάθεια είναι μεγάλος χορηγός του ανορθολογισμού. Η ελλιπής εκπαίδευση δεν παρέχει επαρκείς εξηγήσεις για τους μηχανισμούς του κόσμου.Αστήρικτεςακραίες απόψειςοχυρώνονται πίσω απόπροκατασκευασμένες κοινωνικές αναπαραστάσειςκαι εχθρεύονται την πρόοδο που διαφωτίζεται από την θετική επιστήμη.

Πηγή: www.tanea.gr